Say ‘no’:మనశ్శాంతిని పెంచే ‘నో’.. బంధాలు తెగకుండా ఎలా చెప్పాలి?

say ‘no’

ఎప్పుడైనా మీకు ఇష్టం లేని పని చేయమని ఎవరైనా అడిగినప్పుడు లేదా డబ్బులు అప్పు అడిగినప్పుడు.. నోరు తెరిచి ‘నో’ (say ‘no’)చెప్పడానికి ప్రయత్నించి, చివరికి గొంతులోంచి ‘సరే’ అని వచ్చిందా? నిజమే మనలో చాలామంది ఇతరులను నిరాశపరచకూడదు, వాళ్లను బాధ పెట్టకూడదు అని అనుకుంటారు. అందుకే, శక్తికి మించిన పనిని ఒప్పుకుంటారు. కానీ, మీరు ఇతరులను సంతోషపెట్టడానికి ఎన్నిసార్లు ‘అవును’ అంటారో, మీ మనసులో అంత కోపం, అసహనం (Resentment) పేరుకుపోతుంది. ఇది మిమ్మల్ని , మీ మనశ్శాంతిని, ఆర్థిక పరిస్థితులను ఇబ్బంది పెడుతుంది.

నిజానికి, పర్సనల్ బౌండరీస్ అనేవి గోడలు లేదా కంచెలు కాదు. అవి మనల్ని మనం రక్షించుకోవడానికి, మన విలువైన సమయాన్ని, శక్తిని దేనికి ఉపయోగించాలో నిర్ణయించుకోవడానికి మనకు మనం విధించుకునే ఆరోగ్యకరమైన నియమాలు.

మన చుట్టూ ఉన్న ప్రపంచంలో, మన జీవితంపై మనకు నియంత్రణ (Control) ఉండాలి. ఒక వ్యక్తికి సరిహద్దులు లేకపోతే, అతని సమయం, శక్తి, భావోద్వేగాలు ఇతరుల చేతుల్లో ఉంటాయన్నమాట.

ఉదాహరణకు, మీరు ఆఫీసు నుంచి అలసిపోయి ఇంటికి వచ్చారు. ‘ఒక్క గంటలో ఈ రిపోర్ట్ పూర్తి చేసి ఇవ్వవా?’ అని సహోద్యోగి అడిగారు. మీకు విశ్రాంతి అవసరం. కానీ మీరు ‘నో’ (say ‘no’)చెప్పలేరు. పని ఒప్పుకున్నాక, మీ మనసుకు విశ్రాంతి దొరకదు. అప్పుడు మీరు వారిపై మనసులో కోపం తెచ్చుకుంటారు. ఇక్కడ సమస్య వారి అభ్యర్థన కాదు, మీ అవసరాన్ని మీరు గౌరవించుకోకపోవడమే.

ఆరోగ్యకరమైన సరిహద్దులు మనకు రెండు ముఖ్యమైన విషయాలు నేర్పుతాయి.

మనకు విలువ ఇచ్చుకోవడం.. మన అవసరాలు, మన సమయం ఇతరుల అవసరాల కంటే తక్కువ కాదని మనం నమ్ముతాం.

సంబంధాలను కాపాడుకోవడం.. మనం మన అసహనాన్ని అణచివేయకుండా, ఇతరులతో ఓపెన్‌గా మాట్లాడటం వల్ల సంబంధాలలో నిజాయితీ, నమ్మకం పెరుగుతాయి.

ఎవరినైనా హర్ట్ చేయకుండా ‘నో’ (say ‘no’)చెప్పడానికి కొన్ని సున్నితమైన కమ్యూనికేషన్ టెక్నిక్‌లు ఉన్నాయి. ‘లేదు, నేను చేయలేను’ అని మొరటుగా చెప్పే బదులు, మీ వైఖరిని సున్నితంగా తెలియజేయొచ్చు.

సమయం అడగండి (The Pause Technique).. ఏదైనా అభ్యర్థన రాగానే వెంటనే స్పందించకండి. వెంటనే ‘సరే’ అని చెప్పేయడం మన బలహీనత. బదులుగా, “ఇది మంచి ఆలోచన. దీని గురించి ఆలోచించి, ఓ పది నిమిషాల్లో లేదా గంటలో మీకు సమాధానం చెప్తాను” అని చెప్పండి. ఈ చిన్న సమయం మీ అవసరాలు, మీ ప్రస్తుత పనులను బేరీజు వేసుకోవడానికి ఉపయోగపడుతుంది.

సున్నితంగా తిరస్కరించండి (The Kind Refusal): మీరు అభ్యర్థనను తిరస్కరించడానికి కారణాన్ని పూర్తిగా వివరించాల్సిన అవసరం లేదు. కానీ, మీరు ఆ వ్యక్తిని పట్టించుకుంటున్నారని చూపించండి. దురదృష్టవశాత్తు నా షెడ్యూల్ పూర్తిగా నిండిపోయింది. నేను ఈసారి సహాయం చేయలేకపోతున్నాను అని చెప్పండి.

ప్రత్యామ్నాయాన్ని సూచించండి (The Offer Alternative).. మీరు ఆ పని చేయలేకపోయినా, వేరే విధంగా సహాయం చేయగలను అని ఆఫర్ చేయండి. ఇది వారికి సహాయం చేయాలనే మీ చిత్తశుద్ధిని తెలియజేస్తుంది. ఉదాహరణ: “నేను ఈ వారం మొత్తం మీ పనిలో పాల్గొనలేను. కానీ, మీకు వీలుంటే నేను మీ కోసం ఈ ఒక్క పనిని పూర్తి చేయగలను, లేదంటే ఫలానా వ్యక్తిని అడగండి, వారు మీకు సహాయం చేయవచ్చు.”

వివరణ ఇవ్వకండి (The Simple Boundary).. కొన్నిసార్లు, కేవలం ధృఢంగా, కానీ ప్రశాంతంగా చెప్పడం నేర్చుకోవాలి. మీ నిర్ణయాన్ని సమర్థించుకోవడానికి పెద్దగా వివరణలు ఇవ్వాల్సిన అవసరం లేదు. ఉదాహరణ: “నాన్న, నేను సాయంత్రం 7 తర్వాత వర్క్ కాల్స్‌కు హాజరు కాలేను. నా వ్యక్తిగత సమయాన్ని కాపాడుకోవాలని నిర్ణయించుకున్నాను.” ఇలా ప్రశాంతంగా చెప్పడం వల్ల ఇతరులు మీ సరిహద్దును గౌరవించడం నేర్చుకుంటారు.

మీరు సరిహద్దులు పెట్టుకున్నా, ఇతరులు వాటిని ఉల్లంఘించడానికి ప్రయత్నించవచ్చు. ముఖ్యంగా కుటుంబ సభ్యులు లేదా చాలా దగ్గరి స్నేహితులు ఇలా చేస్తుంటారు. ఉదాహరణకు, మీరు “నాకు ఫోన్ కాల్స్ కంటే టెక్స్ట్ మెసేజ్‌లు చేస్తేనే సౌకర్యంగా ఉంటుంది” అని చెప్పినా, వారు మళ్లీ కాల్ చేయవచ్చు.

ఇలాంటి సందర్భాలలో మీరు చేయాల్సింది

నిలబడండి (Reinforce it).. “నేను ఇప్పుడే మెసేజ్‌లో చెప్పాను కదా. దయచేసి మెసేజ్ చేయగలరు.” అని నిదానంగా చెప్పండి. మొదట్లో ఇబ్బంది అనిపించినా, కాలక్రమేణా వారు మీ నియమాలను గౌరవించడం అలవాటు చేసుకుంటారు.

ప్రశాంతంగా ఉండండి: వారు కోపంగా లేదా బాధగా ఉన్నట్లు నటించినా లేదా కనిపించినా, వారి భావోద్వేగాలకు మీరు బాధ్యత వహించాల్సిన అవసరం లేదు. మీ సరిహద్దు మీ శాంతి కోసం అని గుర్తుంచుకోండి.

ఆరోగ్యకరమైన సరిహద్దులు అనేవి అహంకారం కాదు, అది ఆత్మగౌరవం (Self-Respect). మీరు మీ సమయాన్ని, శక్తిని గౌరవిస్తేనే, ఇతరులు కూడా మిమ్మల్ని గౌరవిస్తారు. మొదట్లో ‘నో’ చెప్పడం కష్టంగా ఉండొచ్చు, కానీ మీ మనశ్శాంతి, మీ సంబంధాల నాణ్యత మెరుగుపడినప్పుడు, మీరు తీసుకున్న ఈ నిర్ణయం సరైనదేనని అర్థమవుతుంది.

మరిన్ని హెల్త్ అప్‌డేట్స్ కోసం ఇక్కడ క్లిక్ చేయండి